روز مباهله یکی از مهمترین و ماندگارترین مناسبتها در تاریخ اسلام به شمار میرود؛ روزی که حقانیت پیامبر گرامی اسلام حضرت محمد مصطفی صلیاللهعلیهوآله و جایگاه والای اهلبیت ایشان برای همگان آشکار شد. این روز که در ۲۴ ذیالحجه گرامی داشته میشود، یادآور رخدادی بزرگ در جریان گفتوگوی پیامبر اسلام صلیاللهعلیهوآله با مسیحیان نجران است.
بر پایه منابع تاریخی، در سالهای پایانی عمر پیامبر اکرم صلیاللهعلیهوآله، گروهی از بزرگان مسیحی نجران برای گفتوگو و مناظره درباره حقیقت حضرت عیسی علیهالسلام به مدینه آمدند. پس از بحثها و استدلالهای فراوان، هنگامی که آنان از پذیرش حقیقت سر باز زدند، آیه مباهله نازل شد و پیامبر خدا صلیاللهعلیهوآله مأمور شد نزدیکترین افراد خود را برای این رویارویی معنوی همراه ببرد.
در روز مباهله، پیامبر اکرم صلیاللهعلیهوآله در حالی به محل مقرر رفت که امیرالمؤمنین حضرت علی علیهالسلام، حضرت فاطمه زهرا سلاماللهعلیها، امام حسن مجتبی علیهالسلام و امام حسین علیهالسلام ایشان را همراهی میکردند؛ بزرگوارانی که در فرهنگ اسلامی به عنوان مصداق روشن «اهلبیت» شناخته میشوند. این حضور، نه تنها بیانگر عظمت جایگاه این خاندان نورانی بود، بلکه نشانهای آشکار از اطمینان کامل پیامبر خدا صلیاللهعلیهوآله به حقانیت مسیر الهی خود به شمار میرفت.
در ادامه این ماجرا، مسیحیان نجران با مشاهده عظمت معنوی همراهان پیامبر اکرم صلیاللهعلیهوآله و با درک جدیت این دعوت الهی، از انجام مباهله منصرف شدند و راه صلح و مصالحه را برگزیدند. همین رخداد سبب شد روز مباهله به عنوان نمادی از پیروزی حق، منطق و گفتوگوی استوار بر ایمان در تاریخ اسلام ثبت شود.
روز مباهله افزون بر بُعد تاریخی و اعتقادی، فرصتی برای بازخوانی جایگاه اهلبیت علیهمالسلام، ترویج وحدت، حقطلبی و گفتوگوی مبتنی بر استدلال و اخلاق است. بسیاری از اندیشمندان اسلامی بر این باورند که این واقعه، یکی از روشنترین اسناد فضیلت اهلبیت علیهمالسلام و نشانهای از منزلت ویژه آنان در آموزههای اسلامی است.
امروز، گرامیداشت روز مباهله تنها یادآوری یک واقعه تاریخی نیست، بلکه تأکیدی دوباره بر ارزشهایی همچون صداقت، شجاعت در دفاع از حقیقت، منطق در گفتوگو و پایبندی به اصول الهی است؛ ارزشهایی که در دنیای امروز نیز میتوانند راهگشای جوامع اسلامی و انسانی باشند.
اسماء شهریاری| خبرنگار اقتصاد و فناوری
